Büyülü Aşırı Düşünme Çağı: Modern Akıl Dışılık Üzerine Notlar

Büyülü Aşırı Düşünme Çağı: Modern Akıl Dışılık Üzerine Notlar
“IKEA etkisi”nden “batık maliyet yanılgısı”na, bilişsel ön yargılarımız üstüne yeterince kafa yorduk mu? Başkalarının mantıksız seçimleri karşısında sık sık şaşkına dönüyorsak (ama kendimizinkileri anlamakta da zorlanıyorsak), bu çağda bir insan olarak var olmaya tahammül etmek bile bize zor geliyorsa, yaşanan bu akıl dışılıklara biraz olsun anlam kazandırmamız gerekmez mi?

Büyülü Aşırı Düşünme Çağı’nda Montell, içinde bulunduğumuz anlam dünyasına dair birtakım saptamalarda bulunur; modern bilgi çağında beynimizin sorunlarla başa çıkma mekanizmalarının aşırı yüklendiğini ve mantıksızlığımızın böylesi durumlarda tavan yaptığını savunur. Montell’e göre “büyülü düşünme”, geniş anlamıyla kişinin içsel düşüncelerinin dışsal olayları etkileyebileceği inancını tarif eder. İster kişinin kendisini mali sıkıntılarından “manifestleyerek” kurtarabileceği ister şeftali konservesi yapmayı öğrenmekle kıyameti engelleyebileceği, pozitif düşünmeyle kanserden kurtulabileceği ya da sırf ümit ederek istismarcı bir ilişkiyi düzeltebileceği inancı şeklinde olsun, büyülü düşünme işlerliğin yeniden sağlanmasına hizmet eder.

Montell, kendine has zekâsı ve nüktedan üslubuyla popüler kültür dünyasına derin bir düşünsel dalış da yaptığı kitabında “Yemin Ederim Bunu Manifestlemiştim”, “Nostalji Pornosu” ve “Annem misin, Taylor Swift?” gibi keskin ve komik bölüm başlıklarıyla; “hale etkisinin” devasa şöhretlere duyulan tapınmayı (ve nefreti) nasıl körüklediğinden, “batık maliyet yanılgısının” bizi artık hiçbir hayrı kalmamış ilişkilere nasıl mahkûm ettiğine kadar zihnimizde cirit atan bilişsel ön yargıları derinlemesine inceler. Bilgi çağında yaşamanın sertliğini, içindeki güzelliği görebilmemize yetecek kadar yumuşatmayı hedefler.